Im głębiej w jesieni grzebią się robaki, tym bardziej zima da się we znaki − Oskar Kolberg w: Nowa księga przysłów polskich. Praca zbiorowa pod red. Juliana Krzyżanowskiego, t. I, s. 847,  Warszawa 1969, za: Oskar Kolberg, Dzieła wszystkie, Warszawa −  Wrocław − Poznań 1961 − 1967. Wyd. fototypiczne na podstawie pierwodruku, w: Lud, jego zwyczaje, sposób bycia. Krakowskie, cz. IV, t. VIII, 1875.

Gdy jesień bez deszczów będzie, w zimie deszczów pełno wszędzie −  Wilhelmina Urzędowska w: Nowa księga przysłów polskich. Praca zbiorowa pod red. Juliana Krzyżanowskiego, t. I, s. 847, Warszawa 1969, za: Wilhelmina Urzędowska, Przysłowia, Rękopis z 1956 r.; Archiwum NKPP.

Jesień tego nie wywieje, czego wiosna nie wysieje − Leon Zienkowicz w: Nowa księga przysłów polskich. Praca zbiorowa pod red. Juliana Krzyżanowskiego, t. I, s. 847,  Warszawa 1969, za:  Leon Zienkowicz, Lacha z Lachów malowniczy podarek ludowy,  Lipsk 1865.

Na jesieni co krok, to kęs − Maria Rodziewiczówna w: Nowa księga przysłów polskich. Praca zbiorowa pod red. Juliana Krzyżanowskiego, t. I, s. 847, Warszawa 1969, za: Maria Rodziewiczówna, Pisma, t. I − XXXVI, Lwów − Poznań  1926 − 1930, w: Hrywda, Lwów 1922

Na jesieni świat się mieni − Henryk Goldstein w: Nowa księga przysłów polskich. Praca zbiorowa pod red. Juliana Krzyżanowskiego, t. I, s. 847,  Warszawa 1969, za: Henryk Goldstein, Przyczynki do »Księgi przysłów, przypowieści i wyrażeń przysłowiowych polskich«, cz.  IV, Lud, t. IX, s. 57, Warszawa 1903

W jesieni, gdy tłuste ptaki, mróz w zimie nie lada jaki − Nowa księga przysłów polskich Praca zbiorowa pod red. Juliana Krzyżanowskiego,  t. I, s. 847, Warszawa 1969.

Źródłem, do którego sięgnęłam, by zacytować mądrości przysłowiowe, jest  Nowa księga przysłów polskich. Praca zbiorowa pod redakcją Juliana Krzyżanowskiego, wybitnego polskiego paremiologa¹, której tomy I − IV wydał w latach 1969 − 1978 Państwowy Instytut Wydawniczy w Warszawie. Z I tomu tego wydawnictwa zaczerpnęłam kilka przysłów polskich podanych pod hasłem: jesień. Wybrałam je spośród wielu wersji poszczególnych przysłów, uporządkowanych chronologicznie, ze wskazaniem źródeł, do których odwołują się autorzy Nowej księgi przysłów polskich. Przytaczam te źródła przy każdym zacytowanym przeze mnie przysłowiu.

Stefania Pruszyńska

¹ Paremiologia, in. przysłowioznawstwo, dziedzina zajmująca się pochodzeniem, znaczeniem i  porównywaniem przysłów różnych narodów. Paremiolog − badacz przysłów.

Ilustracja: Płomienna ballada, Stefania Pruszyńska