Dramat Stanisława Wyspiańskiego „Wesele” konkurował w tym roku z trzema dziełami polskiej literatury: „Przedwiośniem” Stefana Żeromskiego, „Beniowskim” Juliusza Słowackiego i „Pamiątkami Soplicy” Henryka Rzewuskiego. Ogłoszenie wyniku głosowania Polaków przez prezydenta Andrzeja Dudę odbyło się podczas uroczystości zorganizowanej 21 lutego br. dla uczczenia Międzynarodowego Dnia Języka Ojczystego.
Prezydent Andrzej Duda, ogłaszając wyniki głosowania, które trwało od 23 stycznia do 15 lutego, zachęcał: „Warto po raz kolejny przeczytać tę piękną pozycję naszej literatury”. W głosowaniu uczestniczyło 37 tysięcy osób, spośród których aż 18 tysięcy wybrało dramat romantyczny „Wesele” Stanisława Wyspiańskiego.
Małżonka prezydenta Andrzeja Dudy – Agata Kornhauser-Duda podkreślała, że tym głosowaniem jego uczestnicy dali świadectwo swojej wiedzy o kanonach polskiej literatury.
Narodowe Czytanie jest organizowane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej od 2012 roku. Pierwszą lekturą tej akcji był „Pan Tadeusz”, w 2013 roku – dzieła Aleksandra Fredry, w 2014 roku – „Trylogia” Henryka Sienkiewicza, w 2015 roku – „Lalka” Bolesława Prusa. W ubiegłym zaś roku – „Quo vadis” Henryka Sienkiewicza.
Stanisław Wyspiański – wybitny dramatopisarz, poeta, malarz, inscenizator. Był związany z Krakowem. Tutaj się urodził w 1869 r. i żył do śmierci w 1907 r. Został pochowany w Krypcie Zasłużonych w podziemiach kościoła oo. Paulinów na Skałce.
Był twórcą epoki Młodej Polski. Wszechstronnie utalentowany artysta skupiał się na wielu dziedzinach sztuki: malował, tworzył libretta oper, poezję liryczną, projektował witraże i meble. Domeną jego pióra pisarskiego był narodowy dramat symboliczny mający wiele cech dramatu romantycznego. Pierwsze dzieła literackie „Legenda” (1897 r.) i „Meleagra” (1898 r.) czy malarskie nie przyniosły mu rozgłosu. Trzeci zaś utwór „Warszawianka”, o cechach dramatu narodowego, publikowany w „Życiu” (1898 r.), a wydany w 1901 r., wzbudził większe zainteresowanie. Sławę zaś przyniósł Wyspiańskiemu kolejny dramat narodowy „Wesele”, który został wydany w 1901 roku i w tym samym roku, 16 marca, po raz pierwszy wystawiony w Teatrze Miejskim w Krakowie.
Pozostawiona przez Stanisława Wyspiańskiego twórczość dramatopisarska wzbudzała uznanie i zaciekawienie wielu pokoleń Polaków. Dramaturg podążał tropami marzeń i wiary w wyzwolenie Polski spod jarzma niewoli, które objawiali w poetyckich przepowiedniach romantyczną symboliką Adam Mickiewicz i Juliusz Słowacki. Jako młodopolski kontynuator dramatu romantycznego podobnie jak poprzednicy treściami swoich dzieł silnie oddziaływał na świadomość Polaków. W „Weselu” zdemaskował bezwład woli − przyczynę klęsk polskich zrywów niepodległościowych. Ta i inne wnikliwe odsłony słabości i polskich wad narodowych czy wizje potencjalnego zwycięstwa, podawane mistrzowskim piórem wrażliwego symbolisty, sprawiły, że Stanisława Wyspiańskiego uznano za czwartego wieszcza narodowego.
Stefania Pruszyńska
Oprac. graficzne strony tytułowej I wydania z 1901 roku „Wesela” Stanisława Wyspiańskiego: Stefania Pruszyńska